شماره‌ جدید نشریه طبیعت ایران منتشر شد (بهمن و اسفند 1404)

روابط عمومی موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، به اطلاع علاقمندان به منابع طبیعی و محیط زیست می‌رساند شماره جدید نشریه “طبیعت ایران” (دو ماهنامه بهمن و اسفند ۱۴۰۴) منتشر و در سایت نشریه در دسترس است.

شماره جاری: دوره ۱۰، شماره 6 – شماره پیاپی 55، بهمن و اسفند ۱۴۰۴
در این شماره از نشریه طبیعت ایران می‌خوانید :

در بخش سخن روز : “به بهانه ساخت و راه ‏اندازی انسکتاریوم در باغ گیاه‌شناسی ملی ایران”

در بخش دیدگاه‌ها، مقالاتی با عناوین زیر را می‌خوانید:
۱-  نقش توسعه در تخریب محیط‌زیست از منظر مکتب پساتوسعه
۲-  تقدّس گیاهان و نقش باورهای دینی در حفاظت و مدیریت منابع گیاهی: مرور تطبیقی آیین‌های کهن
3-  تأثیر تعاریف و چارچوب‌های حقوقی مرتبط با اطلاعات توالی دیجیتال (DSI) بر کارکردهای اجرایی بانک‌های ژن: تجربه مرکز منابع ژنتیکی هلند

بخش نامه‌های علمی، این شماره نشریه، شامل مطالب زیر می‌باشد:
۱-  جمع‌‌آوری و استقرار گونه‌‌های درختی، درختچه‌‌ای، بوته‌‌ای و یک‌ساله در کلکسیون گیاهی ایرانی- تورانی باغ گیاه‌‌شناسی کاشان: گزارش فعالیت‌‌های 10 ساله
۲-  تحلیل راهبردی عوامل اجرایی نشدن طرح مدیریت بوم‌سازگان جنگلی زاگرس در استان کردستان
3-  گزارش پروانه Thyridiphora furia (Swinhoe) (Lep.: Crambidae, Glaphyriinae) در رویشگاه‌های طبیعی کاپاریس (Capparis spinosa L.)، خراسان شمالی

گفتگوهای چالشی
احمد رحمانی، گفتگوی چالشی این شماره نشریه طبیعت ایران را با موضوع “پیامدهای محیط‌‌زیستی ناشی از استخراج معادن (قسمت اول)” با علی علیزاده علی‌‌آبادی؛ ترحم بهزاد؛ وحید خیرآبادی؛ مهدی کمالی؛ مجید پورمقدم؛ مهرداد اکبریان؛ علی بناگر؛ خسرو ثاقب‌‌طالبی؛ مرتضی خداقلی؛ محمد متینی‌‌زاده و حمیدرضا عباسی برگزار نمود.

نگاهی به طبیعت ایران
در این بخش، “دره شِیرِزْ (Sheyrez) کوهدشت، ژئوپارکی صخره‌ای با یک مناره.” معرفی شده است.
تنگه شِیرِزْ کوهدشت در ۵۵ کیلومتری شهر کوهدشت، در نقطه تلاقی سه استان کرمانشاه، ایلام و لرستان و در مجاورت رودخانه سیمره (شاخه اصلی کرخه) واقع شده‌است و دارای یک مناره سنگی به ارتفاع ۸۰ و قطر ۱۰ متر و دیواره‌های بلند است، که گاه ارتفاع آن‏ها به ۲۰۰ متر هم می‌رسد. زمین‏شناسان بر این عقیده‏اند که این دره درنتیجه فرسایش سنگ‏های آهکی و دولومیتی دارای لایه‏بندی نازک تا متوسط متعلق به دوران سوم زمین‌شناسی شکل گرفته است. به‏دلیل تنوع زیستی موجود در منطقه، موزائیکی از زیستگاه‏های متعدد فراهم شده است. بلوط‏های (Quercus brantii) منطقه بیشتر در مناطق کوهپایه‌ای مستقر هستند، گونه‌های مختلف همراه بلوط عبارت‏اند از (کیکم) Acer monspessulanum، (بادامچه) Amygdalus scoparia، (شیرخشت) Cotoneaster lurestanica، (زالزالک‌) Crataegus azarolus، (زبان‏گنجشک) Fraxinus rotundifolia، (پلاخور) Lonicera nummularifolia، (بنه) Pistacia atlantica، (خنجک) P.khinjuk، (گلابی وحشی) Pyrus glabra، (امرود) P. syriaca و (انگور وحشی) Vitis vinifera که به‏فراوانی در منطقه وجود داشته و سبب زیبایی و طراوت خاص در منطقه شده‏اند. درختان وابسته به رطوبت رودخانه‌ای مثل درخت چنار (Platanus orientalis)، بید (Salix spp.) و پده (Populus euphratica) گونه‌های روییده در حاشیه رودخانه سیمره هستند که توده‌های درختی و درختچه‌ای چندین‏ساله را تشکیل داده‏اند. همچنین گیاهان پیازی مثل Allium jesdianum، Allium tripedale، Eremurus spectabilis، Fritillaria imperialis، Fritillaria persica، ریواس (Rheum ribes) و آوندول (Smyrnium cordifolium) در لابه‏لای صخره‌های منطقه حضور دارند. در مناطق کوهسری نیز اشکال بوته‏ای خاردار و بالشتک‏مانند همچون جنس‏های Acantholimon، Acanthophyllum، Astragalus و Onobrychis، گونه‏های پایا و چند‏ساله منطقه را تشکیل می‏دهند. در مناطق زیر خط کوهسری گونه‌های گیاهی مثل انجیر وحشی (Ficus johannis)، خینجوک (Pistacia atlantica)، وامچه (Prunus arabica) و ارجنک (Rhammus pallasii) درون شیار سنگ‏ها و صخره‏ها مستقر هستند. در زیستگاه‏های بوته‌ای منطقه، گیاهی پایا با نام فارسی سیاه‏کینه یا کینه‏سرخ (Dendrostellera lessertii) حضور دارد. ازجمله گیاهان تیره نعنا نیز می‏توان به گونه‏های سنبل بیابانی (Eremostachys laevigata)، فراسیون (Marrubium astracanicum)، فراسیون ایرانی (Marrubium persicum)، فراسیون (Marrubium vulgare)، گوش‏بره کردی (Phlomis kurdica)،گوش‏بره لرستانی (Phlomis lurestanica)، گوش‏بره (Phlomis olivieri)، انواع مریم‏گلی (Salvia sclarea)، (Salvia sclareopsis)، سنبله‏ای بادکنکی (Stachys inflata)، چای کوهی (Stachys lavandulifolia)، مریم نخودی (Teucrium polium)، مرزه سنبله‏ای (spicata Thymbra) و آویشن (Thymus pubescens) اشاره کرد.

ستون‌ها
جایگاه تغییر اقلیم در برنامه پنج‏ساله

معرفی گونه‌های گیاهی نادر و در معرض انقراض ایران
۱-  جایگاه حفاظتی گونه انحصاری Nepeta assadii Jamzad از تیره نعنا (Lamiaceae)
2-  جایگاه حفاظتی گونه انحصاری (Asteraceae) Cousinia fabrorum Rech.f. 

اخبار علمی و تحلیلی
1- نقش حیاتی قارچ‌های همزیست خاک در موفقیت یا شکست مهاجرت درختان جنگلی
2- پادشاهی یک میلیارد ساله قارچ‌ها: مهندسان بوم‌سازگان که زمین را پیش از ظهور گیاهان، قابل سکونت ساختند
3- چرا برخی از گیاهان در حال تسخیر جهان هستند؟

نقد کتاب
نقد کتاب «فلور ایران، شماره 184: تیره فرفیون (Euphorbiaceae)»  مهرنوش پناهی

و در ادامه، “تصاویری از زیبایی‌های باغ گیاه‌شناسی ملی ایران و طبیعت زیبای ایران” به شما تقدیم شده است.
نشریه “طبیعت ایران” به‌منظور توسعه دیدگاه‌ها و دانش سیاستمداران، سیاست‌سازان، پژوهشگران، اساتید، دانشجویان، کارشناسان، بهره‌برداران و سایر علاقمندان به منابع طبیعی ایران از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی طی نامه شماره ۹۴/۲۴۷۷۹ در تاریخ ۱۳۹۴/۱۱/۱۰ مجوز نشر دریافت کرده است. این نشریه متمایز از سایر نشریات علمی کشور است و در دوازده‌ بخش به‌شرح زیر مقالات و مطالب را چاپ خواهد کرد:
سخن سردبیر Editorial، دیدگاه‌ها Scientific Views، نامه‌های علمیScientific Letters، اخبار علمی و تحلیلی Scientific News، نگاهی به طبیعت ایران Overlooking Iranian Nature، گفتگوهای چالشی Challenging Talks، تصاویری از طبیعت ایران Photos of Iran Nature، معرفی گونه‌های گیاهی نادر و در معرض انقراض ایرانRare and Endangered Plant Species of Iran، ستون‌ها Columns، نقد کتاب Book Review، دانشمندان ایرانی Iranian Scientists