شتاببخشی به برنامههای بهنژادی غلات با همافزایی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر و پژوهشگاه بیوتکنولوژی
به گزارش روابط عمومی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، محمدامین حجازی در گردهمایی با تأکید بر سیاست پژوهشگاه در توسعه همکاریهای مشترک پژوهشی اظهار داشت: در حال حاضر حدود ۷۰ درصد از طرحها و پروژههای پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی با مشارکت سایر مؤسسات تحقیقاتی تات و بخش خصوصی اجرا میشود که در این میان، بخش تحقیقات غلات مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر از جایگاه ویژهای برخوردار است.
وی با اشاره به ضرورت پیوند روشهای کلاسیک بهنژادی با زیستفناوری نوین تصریح کرد: بهکارگیری ابزارهای فیزیولوژی مولکولی و روشهای فناورانه نهتنها به پژوهشگران اصلاح و تهیه نهال و بذر در غربالگری سریعتر ژنوتیپهای برتر کمک میکند، بلکه با انتقال مؤثر ویژگیهای فیزیولوژیکی و اکولوژیکی، سرعت دستیابی به اهداف امنیت غذایی را افزایش میدهد.
حجازی به تشریح یکی از طرحهای کلان مشترک پرداخت و گفت: در قالب یک طرح جامع با هفت پروژه تحقیقاتی، پایش ویژگیهای فیزیولوژیکی ژنوتیپهای گندم در دستور کار قرار دارد.
در فاز نخست این برنامه، ۶۶ ژنوتیپ گندم اقلیم سرد (شامل ارقام تجاری و ژرمپلاسم امیدبخش) از حیث شاخص برداشت و کارایی انتقال مجدد مواد پرورده (Remobilization) تحت شرایط تنش خشکی با دقت ارزیابی شده و نتایج معناداری حاصل گردیده است.
وی افزود: در پروژهای مکمل نیز ۱۵ ژنوتیپ برتر بر پایه رفتار فیزیولوژیکی و پتانسیل انتقال مجدد سنجش شدند تا نتایج حاصل از این آزمونهای فیزیولوژیک در اختیار متخصصان اصلاح نباتات مؤسسه قرار گیرد و گزینش ارقام سازگار با شرایط تنش با اطمینان و سرعت بیشتری پیگیری شود.
ردیابی ژنهای هرمی مقاومت به بیماری زنگ زرد گندم
معاون پژوهشی پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی در ادامه به موضوع بیماریهای قارچی اشاره کرد و یادآور شد: همسو با تأکیدات رئیس بخش تحقیقات غلات مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، پروژه مشترک شناسایی و انتقال ژنهای چندگانه مقاومت به بیماری زنگ زرد گندم به کمک نشانگرهای مولکولی در حال پیگیری است. تلفیق روشهای کلاسیک با گزینش مولکولی (MAS) این امکان را ایجاد میکند تا خطوط واجد چند ژن مقاومت بهصورت هرمی تثبیت شده و ژنوتیپهایی با پایداری ژنتیکی بالا برای استفاده مستقیم در برنامههای بهنژادی مؤسسه معرفی شده است.
وی به ارزیابی بینالمللی ژرمپلاسم نیز اشاره کرد و گفت: در پروژهای مشترک، حدود ۶۴۰ ژنوتیپ از نظر خصوصیات زراعی و بیوشیمیایی مورد بررسی قرار گرفتهاند تا لاینهای ممتاز شناسایی و در چرخه تلاقیها و معرفی ارقام قرار گیرند.
همچنین اصلاح ارتفاع بوته در ارقامی نظیر نخود علوفهای با هدف تسهیل برداشت مکانیزه و ارتقای بهرهوری آب از دیگر همکاریهای بینمؤسسهای است.
حجازی در پایان، توسعه فرآوردههای زیستی در زراعت غلات را مکمل فعالیتهای اصلاحی دانست و اظهار داشت: تحقیقات کاربردی متعددی از جمله طرح پوششدار کردن کودهای شیمیایی با همکاری پتروشیمی کرمانشاه بهمنظور افزایش بهرهوری نهادهها و کاهش انتشار کربن، و همچنین تولید کودهای زیستی ویژه غلات با مشارکت بخش خصوصی در حال انجام است.
وی اظهار داشت: پژوهشگاه بیوتکنولوژی آمادگی دارد با بهرهگیری از زیرساختهای فناوری زیستی، همگام با محققان مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، مسیر تجاریسازی ارقام مقاوم و دانشبنیان را برای پایداری تولید گندم و جو کشور هموارتر سازد.
