مدیریت آبیاری؛ کلید افزایش عملکرد و بهره‌وری آب در کشت موسیر

شهرکرد/ پژوهشی میدانی در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی چهارمحال‌وبختیاری نشان داد که مدیریت صحیح آبیاری تأثیر مستقیم و قابل‌توجهی بر افزایش عملکرد گیاه موسیر و بهره‌وری مصرف آب دارد.

این مطالعه توسط رحیم علیمحمدی نافچی، استادیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، طی دو سال و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی اجرا شد.

در این طرح، پنج سطح آبیاری شامل قطع آبیاری، 40، 60، 80 و 100 درصد نیاز آبی (تیمار شاهد) مورد بررسی قرار گرفت.

نیاز آبی موسیر بر اساس 55 درصد تخلیه مجاز رطوبت خاک محاسبه شد. کشت با استفاده از غده‌های موسیر و در چهار تکرار انجام شد. بررسی نتایج نشان داد که سال اول به دلیل کمبود بارش‌های بهاره اختلاف محسوسی در سیزینگ گیاه بین شرایط آبی و دیم ایجاد شد، اما در سال دوم پراکنش مناسب‌تر باران این اختلاف را کم‌رنگ‌تر کرد. با وجود نیاز آبی نسبتاً پایین موسیر، تأمین مقادیر کافی آب آبیاری نقش تعیین‌کننده‌ای در افزایش عملکرد داشت.

میانگین عملکرد تیمارها به‌ترتیب 15860، 12840، 12262، 8910 و 6807 کیلوگرم در هکتار ثبت شد که اختلاف‌ها در سطح ۱ درصد معنی‌دار بود. بر اساس این مطالعه، تیمار 40 درصد نیاز آبی بیشترین بهره‌وری مصرف آب را به خود اختصاص داد، در حالی که تیمار شاهد (100 درصد نیاز آبی) بیشترین تولید را رقم زد.

این پژوهش نشان می‌دهد که با مدیریت هوشمندانه آبیاری می‌توان ضمن کاهش مصرف آب، به تولید پایدار و اقتصادی موسیر دست یافت؛ موضوعی که با توجه به بحران آب و نیاز به افزایش امنیت غذایی اهمیت دوچندان پیدا می‌کند.