رئیس مرکز فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی سازمان تات از توسعه سامانههای هوشمند پایش اراضی کشاورزی خبر داد؛
تهیه نقشه زیرکشت محصولات استراتژیک در ۲۴ استان کشور؛ گام سازمان تات برای نظارت هوشمند بر الگوی کشت
به گزارش روابط عمومی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی نوروزی رئیس مرکز فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی سازمان تات، در جریان معرفی ظرفیتهای فناورانه مرکز پایش الگوی محصولات کشاورزی، با تشریح کاربرد فناوری سنجش از دور در مدیریت بخش کشاورزی اظهار کرد: پایش ماهوارهای یکی از ابزارهای مهم سازمان تات برای نظارت بر اجرای الگوی کشت، ارزیابی وضعیت اراضی و تولید اطلاعات دقیق از سطح زیرکشت محصولات کشاورزی است. وی با اشاره به استفاده از ظرفیت ماهوارههای سنتینل ۲ اتحادیه اروپا (Sentinel-2) افزود: در شرایط فعلی، با استفاده از دادههای رایگان این ماهوارهها، تصاویر مناطق مختلف کشور دریافت و پردازش میشود. این تصاویر امکان پایش مستمر اراضی را در دورههای زمانی حدود پنجروزه فراهم میکنند.
نوروزی با تأکید بر اهمیت زیرساختهای پردازشی در تحلیل تصاویر ماهوارهای تصریح کرد: هر تصویر ماهوارهای شامل میلیونها سلول اطلاعاتی با قدرت تفکیک مکانی ۱۰ متر است و پردازش این حجم از دادهها در مقیاس ملی، با رایانههای معمولی امکانپذیر نیست. به همین دلیل، وجود مرکز داده و زیرساخت پردازشی(GPU)سازمان تات نقش مهمی در تجمیع، تحلیل و تبدیل تصاویر خام به نقشههای کاربردی کشاورزی دارد. از شناسایی پوشش گیاهی تا تفکیک محصولات کشاورزی رئیس مرکز فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی سازمان تات با تشریح مراحل پردازش اطلاعات ماهوارهای گفت: در مرحله نخست، نقشه پوشش گیاهی کشور تهیه میشود و پس از تفکیک اراضی کشاورزی از سایر پوششهای زمین، اطلاعات مربوط به اراضی زراعی آبی و دیم استخراج میشود.
وی ادامه داد: در مراحل بعدی، با تحلیل ویژگیهای طیفی محصولات و تطبیق اطلاعات ماهوارهای با دادههای میدانی، امکان شناسایی و تفکیک محصولات مختلف فراهم میشود. در این فرآیند، کارشناسان و مسئولان پهنه نیز با ثبت اطلاعات میدانی و تعیین نوع محصول، به صحتسنجی نتایج کمک میکنند. نوروزی با اشاره به دستاوردهای این سامانه خاطرنشان کرد: تاکنون نقشههای تخصصی حدود هشت محصول کشاورزی از جمله گندم، جو، برنج، کلزا، ذرت ،یونجه،سیب زمینی و پیازتهیه شده و اطلاعات مربوط به حدود ۲۴ استان کشور آماده است. تکمیل اطلاعات سایر استانها نیز پس از دریافت دادههای موردنیاز در دستور کار قرار دارد.
وی با اشاره به کاربرد اطلاعات تولیدشده در برنامهریزیهای کلان بخش کشاورزی اظهار کرد: این نقشهها میتوانند در اختیار وزارت جهاد کشاورزی و سایر دستگاههای مرتبط قرار گیرند و مبنای تصمیمگیری درباره وضعیت سطح زیرکشت، پراکنش محصولات و میزان انطباق تولید با برنامههای مصوب باشند. رئیس مرکز فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی سازمان تات افزود: این اطلاعات همچنین ظرفیت استفاده در داشبوردهای مدیریتی و سامانههای تصمیمیار را دارند و میتوانند تصویری دقیقتر از وضعیت کشاورزی کشور در اختیار مدیران و برنامهریزان قرار دهند. بازخوانی پنج دهه تغییرات کشاورزی در حوضه زایندهرود،نوروزی در بخش دیگری از سخنان خود به کاربرد دادههای ماهوارهای در مطالعات تاریخی و بررسی تغییرات اراضی کشاورزی اشاره کرد و گفت: یکی از مطالعات انجامشده، بررسی تغییرات سطح زیرکشت و تحولات اراضی کشاورزی در حوضه زایندهرود از سال ۱۳۵۴ تا ۱۴۰۴ است.
وی افزود: در این مطالعه، تغییرات اراضی کشاورزی در مناطق مختلف استانهای اصفهان و چهارمحال و بختیاری در مقاطع زمانی متعدد بررسی شده و امکان تحلیل روند گسترش اراضی زیرکشت به تفکیک مناطق و شهرستانها فراهم شده است. وی با اشاره به اهمیت این اطلاعات در بررسی مسائل منابع آب و کشاورزی تصریح کرد: ارائه دادههای مستند و نقشههای مکانی میتواند به شناخت دقیقتر تحولات منطقهای، بررسی تغییرات الگوی کشت و فراهمکردن زمینه گفتوگوی علمی میان دستگاههای اجرایی و استانهای مرتبط کمک کند.



