کشاورزی حفاظتی مبنای بنیادین تحقیقات و ترویج است

به گزارش روابط عمومی مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، ابوالفضل فرجی، معاون سازمان تات و رئیس مؤسسه آموزش و ترویج کشاورزی، در «گردهمایی سالیانه برنامه‌ریزی تحقیقات و تولید بذور غلات آبی کشور» با اشاره به تنوع اکولوژیک و محدودیت‌های شدید منابع پایه اظهار داشت: بخش عمده‌ای از بخش کشاورزی کشور با کمبود جدی آب مواجه است؛ از این رو نمی‌توان نسخه‌ای یکپارچه و واحد برای تمامی اقلیم‌ها پیچید، بلکه طرح‌های تحقیقاتی و به‌نژادی باید دقیقاً منطبق بر ظرفیت‌های محیطی و میزان دسترسی هر منطقه به منابع آب تدوین و دسته‌بندی شوند.

وی خرد بودن اراضی و پایین بودن میانگین سطح بهره‌برداری در بسیاری از استان‌ها را چالش مهم دیگر برشمرد و افزود: بخشی از پهنه‌های زراعی کشور به دلیل افت بارندگی، فرسایش خاک و ظرفیت پایین اکولوژیک، توجیه اکولوژیکی و اقتصادی مناسبی ندارند؛ بازتنظیم و ساماندهی این اراضی نیازمند سرمایه‌گذاری ویژه و برنامه‌ریزی واقع‌بینانه متناسب با پتانسیل هر بوم‌سازگان است.

کشاورزی حفاظتی؛ تنها مسیر تضمین پایداری تولید

فرجی با اشاره به روند کاهشی بارندگی‌ها و فقر مواد آلی خاک، اجرای اصول کشاورزی حفاظتی را تنها مسیر تاب‌آوری کشاورزی کشور دانست و تصریح کرد: اگر کشاورزی حفاظتی به‌عنوان پایه ثابت داده‌ها و پروژه‌های تحقیقاتی و بسته‌های آموزشی قرار نگیرد، حفظ امنیت غذایی و پایداری تولید در آینده‌ای نزدیک ناممکن خواهد بود. تحقق این امر نیازمند یک عزم فراگیر و هم‌افزایی ساختاری میان ارکان تحقیقات، آموزش، ترویج و حوزه‌های اجرایی وزارت جهاد کشاورزی است. 

معاون سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی در ادامه با تشریح ویژگی‌های هرم جمعیتی بهره‌برداران گفت: میانگین سنی ۵۳ سال و سطح سواد سنتی بهره‌برداران، در کنار کمبود نقدینگی و سرمایه در گردش، روش‌های نوین و ساده‌سازی‌شده‌ای را برای انتقال دانش می‌طلبد؛ بر همین اساس، راهبرد اصلی حوزه ترویج بر ساده‌سازی یافته‌ها و کاربست برنامه مزارع الگو متمرکز شده تا شکاف تولید میان کشاورزان پیشرو و سایر بهره‌برداران به حداقل برسد. 

وی تکمیل زنجیره انتقال دانش از محققان تا مزارع را اولویت سازمان تات عنوان کرد و افزود: با هدف تسریع در ضریب نفوذ فناوری‌ها، تاکنون بالغ بر ۷۲ هزار کشاورز پیشرو در سراسر کشور شناسایی و شناسنامه‌دار شده‌اند تا با پیوستن به زنجیره متشکل از پژوهشگران و مروجان، نقش کانون‌های ترویج عملی را در عرصه‌های تولید ایفا کنند.

قدردانی از پژوهشگران اصلاح نهال و بذر و لزوم پاسخگویی به چالش‌های نوظهور

فرجی در بخش پایانی سخنان خود با قدردانی از نقش پیشرو مؤسسات تحقیقاتی از جمله مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر در ارتقای امنیت غذایی تأکید کرد: دانش فنی گرانسنگی در بدنه تحقیقاتی کشور خلق شده که بخش مهمی از چالش‌های زراعی گذشته در حوزه‌های اصلاح ارقام مقاوم، کنترل بیماری‌ها و مدیریت مزرعه را رفع کرده است؛ امروز نیز مأموریت اصلی ما اتصال مستقیم این دستاوردها به سفره تولید و تقویت تاب‌آوری کشور در مواجهه با چالش‌های اقلیمی پیش‌رو است.