توصیههای فنی عضو هیات علمی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری برای مدیریت باغهای انار در پاییز و زمستان
مدیریت درختان انار در پاییز و زمستان؛ از برداشت به موقع تا هرس و تغذیه زمستانه
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری، محمدرضا وظیفهشناس، معاون پژوهشی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان یزد و عضو هیات علمی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری و مروج ارشد انار، در گفتگویی مهمترین اقدامات مدیریتی باغهای انار در فصل پاییز و زمستان را تشریح کرد.
وی با تاکید بر اهمیت انجام هر عملیات باغی در زمان مناسب، اظهار کرد: مدیریت صحیح باغ انار از زمان برداشت آغاز شده و تا پایان فصل زمستان ادامه دارد و رعایت اصول فنی در این دوره میتواند در حفظ سلامت درخت، کاهش خسارتهای محیطی و آفات و همچنین بهبود کیفیت محصول سال آینده موثر باشد.
وظیفه شناس درباره اقدامات ضروری در فصل پاییز گفت: برداشت میوه باید در زمان مناسب رسیدگی و بر اساس شاخصهای رسیدگی انجام شود. زمان برداشت بسته به رقم متفاوت است و برای برخی ارقام از شهریور تا اواسط آبان ادامه دارد. وی هشدار داد که تاخیر در برداشت برخی ارقام تجاری، از جمله ملس یزدی، میتواند موجب بروز عوارضی مانند سفیدشدگی، اضمحلال و کشمشی شدن دانهها شود.
وی جمعآوری و معدومکردن میوه های آلوده به کرم گلوگاه و مگس میوه را از دیگر اقدامات ضروری دانست و افزود: میوه های آلوده، چه روی درخت و چه روی زمین، باید از باغ خارج و معدوم شوند تا از تداوم چرخه آلودگی جلوگیری شود.
این عضو هیات علمی با اشاره به اهمیت مدیریت آبیاری در زمان برداشت تصریح کرد: حجم آب آبیاری باید به تدریج کاهش یابد و از تغییر ناگهانی دور آبیاری پرهیز شود. همچنین آبیاری سنگین پیش از برداشت میتواند احتمال ترکیدگی میوه را افزایش دهد.
وظیفه شناس مصرف کود را نیازمند توجه به نتایج آزمون برگ، خاک و آب دانست و گفت: استفاده از کودهای پتاسیمی، از جمله نیترات پتاسیم، تیوسولفات پتاسیم، سولوپتاس، سیلیکات پتاسیم و تیوسیانات پتاسیم، با توجه به شرایط باغ میتواند در برنامه تغذیهای قرار گیرد.
وی تاکید کرد که مصرف نیترات پتاسیم برای بهبود رنگگیری باید حداکثر تا اواخر مهرماه انجام شود، زیرا مصرف دیرهنگام آن میتواند خطر سرمازدگی را افزایش دهد.
به گفته وی، مصرف کودهای فسفره نیز باید متناسب با نیاز باغ انجام شود و مصرف دیآمونیوم فسفات (DAP) در پاییز توصیه نمیشود؛ چراکه میتواند موجب تاخیر در خزان درخت و افزایش حساسیت آن به یخ زدگی شود. همچنین با خنک شدن هوا باید از مصرف حجم بالای کودهای ازته خودداری کرد تا درخت وارد دوره خواب شود و حساسیت آن به سرمای زمستانه افزایش نیابد.
وی محلولپاشی برگی، فروت ست پس از برداشت و پیش از خزان برگ را نیز از دیگر اقدامات تغذیهای عنوان کرد.
مروج ارشد انار با اشاره به ضرورت هرس مناسب گفت: در پاییز، حذف پاجوشها، شاخههای خشک و آفتزده و انجام هرس سبک و بهداشتی توصیه میشود و باید از هرس سنگین شاخههای سبز خودداری کرد.
وی افزود: در فصل زمستان، پس از رفع خطر یخبندان، هرس زمستانه انجام میشود. حذف شاخههای خشک، بیمار و متقاطع، ضدعفونی ابزار هرس و بازکردن مرکز تاج درخت برای بهبود نفوذ نور و جریان هوا از مهمترین اقدامات این مرحله است.
وظیفهشناس درباره تغذیه زمستانه نیز اظهار کرد: استفاده از کودهای پتاسیمی و فسفره در قالب چالکود و متناسب با نوع خاک و شرایط باغ، همراه با اصلاح بستر باغ، میتواند در برنامه تغذیه زمستانه قرار گیرد. همچنین استفاده از کود دامی کاملاً پوسیده، گوگرد گرانوله و باکتری تیوباسیلوس در برنامه اصلاح و تغذیه خاک مورد توجه قرار میگیرد.
وی پاکسازی باغ، اصلاح کرتها و مسیر آب و خارج کردن شاخهها و میوههای آلوده را از دیگر اقدامات مهم این دوره برشمرد.
این عضو هیات علمی پژوهشکده مرکبات و میوههای نیمهگرمسیری در پایان با اشاره به برخی عوامل موثر بر کیفیت دانه انار گفت: عوامل محیطی و مدیریتی، همچنین کمبود پتاسیم و برخی عناصر ریزمغذی مانند مس، بر و منگنز، میتوانند در سفید، قهوهای و بدشکل شدن آریلهای انار نقش داشته باشند.
وی همچنین استفاده از ترکیبات اسیدآمینه برای بهبود کیفیت پوست و رنگگیری دانه و پوست و محلولپاشی ترکیبات کلسیم تا ۱۵ روز پیش از برداشت را از جمله اقدامات قابل توجه در مدیریت کیفیت میوه عنوان کرد.
وظیفهشناس در پایان تاکید کرد: جلوگیری از آسیب فیزیکی به میوه در زمان برداشت و خودداری از انتقال میوههای آفتزده و آسیب دیده به سردخانه یا انبار، نقش مهمی در حفظ کیفیت محصول پس از برداشت دارد.
