گامی نو در مدیریت پایدار منابع دریایی؛
پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان طرح «پهنهبندی زیستگاههای حساس» را اجرا میکند
طرح جامع «پهنهبندی مناطق حساس شیلاتی ماهیان سطحزی خلیج فارس با استفاده از تلفیق مطلوبیت زیستگاهی و دادههای صید» با هدف ارتقای مدیریت پایدار منابع شیلاتی و حفاظت از ذخایر آبزیان منطقه در پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان در حال اجراست. این پروژه با بهرهگیری از تلفیق دادههای محیطی، دادههای صید و مدلسازی مطلوبیت زیستگاهی، نقشههایی را برای شناسایی مناطق حساس شیلاتی تهیه میکند که میتواند به کاهش صید بیرویه، افزایش بهرهوری و حفاظت از اکوسیستمهای ساحلی کمک کند.
به گزارش روابط عمومی پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان_ بندرعباس، طرحی علمی را برای شناسایی و مدیریت مناطق حساس شیلاتی ماهیان سطحزی در خلیج فارس آغاز کرده است. این طرح با عنوان «پهنهبندی مناطق حساس شیلاتی ماهیان سطحزی خلیج فارس با استفاده از تلفیق مطلوبیت زیستگاهی و دادههای صید»، با هدف ارتقای مدیریت پایدار منابع شیلاتی و حفاظت از ذخایر آبزیان منطقه به اجرا درآمده است.
این پروژه تحقیقاتی با هدایت سنا شریفیان، عضو هیأت علمی پژوهشکده، با ترکیب دادههای محیطی، اطلاعات صید و مدلسازی مطلوبیت زیستگاهی، نقشههایی را برای مناطق حساس شیلاتی ماهیان مهم تجاری خلیج فارس ترسیم خواهد کرد.
خلیج فارس، با وجود تنوع زیستی غنی شامل پهنههای جزر و مدی، علفزارهای دریایی، جنگلهای حرا و تپههای مرجانی، با چالشهایی نظیر شوری بالا و دمای زیاد روبروست که تنوع زیستی را نسبت به دیگر اکوسیستمهای دریایی کاهش داده است. با این حال، شیلات یکی از ارکان اصلی درآمد و معیشت جوامع ساحلی و امنیت غذایی منطقه محسوب میشود. فعالیتهای صیادی عمدتاً به صورت کوچکمقیاس انجام شده و برخی ذخایر ماهیان کفزی و سطحزی تحت فشار بهرهبرداری بیش از حد پایدار قرار دارند.
مجری طرح توضیح داد که با تحلیل همپوشانی متغیرهای محیطی، دادههای صید و اولویتهای زیستگاهی گونههای سطحزی، نقشههای مناطق حساس شیلاتی تهیه شده است. نتایج این نقشهبرداری، علاوه بر تعیین مناطق اولویتدار برای حفاظت، نقاط کانونی فعالیتهای صیادی را مشخص میکند. این امر میتواند به کاهش صید بیرویه و افزایش بهرهوری صیادی کمک شایانی نماید.
این رویکرد همچنین در شناسایی مناطق آسیبپذیر اکولوژیکی، ارزیابی اثرات فعالیتهای انسانی و پیشبینی تغییرات زیستگاهی ناشی از تغییرات اقلیمی کاربرد دارد. این تحقیقات میتواند در تدوین راهبردهای انطباقی و افزایش تابآوری اکوسیستمهای ساحلی مؤثر باشد.
اجرای این طرح به صورت همزمان در سه استان هرمزگان، بوشهر و خوزستان در قالب سه پروژه استانی با مجریان مستقل در حال پیگیری است. این پروژه در راستای تقویت مدیریت علمی منابع دریایی، حفاظت از اکوسیستمهای حساس و ارتقای پایداری شیلاتی منطقه گام برمیدارد.
